İzmit Körfezi can çekişiyor

Geçtiğimiz Ocak ayında Dilovası'nda yaşanan çevre felaketinin henüz izleri silinmedi. Bilindiği üzere Dilovası bölgesindeki özel bir limandan denize tonlarca Fuel Oil dökülmüş ve sahillerimizin neredeyse tamamını etkileyen büyük bir çevre felaketi yaşanmıştı.

Henüz bu çevre felaketiniz izleri silinmeden bugün İzmit Sekapark civarında deniz kahverengine büründüğünü gören vatandaşla durumu hemen Kocaeli Büyükşehir Belediyesine bildirerek önlem alınmasını istedi. Saat:14:30 sıralarında bandırası henüz bilinmeyen bir gemi limana yaklaştığı sırada gemide bulunan Balast suyunu Körfeze bırakarak denizi kirletti.


BALAST SUYU NEDİR?

Gemilerin yüksüz seyirler sırasında denge sağlamak amacıyla ayrılmış tanklara aldıkları “balast suyu”nu, yük alacakları limanlarda boşaltmaları nedeniyle milyonlarca farklı sucul ve mikro organizma bir ekosistemden bir başkasına taşınıyor. Bu türler taşındıkları yerde kontrolsüzce çoğalarak geri dönüşümsüz bir şekilde bölgeyi istila edebiliyor. Balast suyu ile taşınan istilacı türler, denizleri tehdit eden küresel ısınma, kara kökenli kirleticiler ve aşırı avlanma gibi tehlikelerin arasında sıralanıyor. Geçtiğimiz yıllarda yapılan bir araştırmada Türkiye'nin limanlarına yılda yaklaşık 23 milyon ton balast suyu deşarj edildiği ve balast deşajlarının deniz trafiği ile orantılı olarak Marmara, İzmir ve İskenderun bölgelerinde yoğunlaştığı tespit edildi.

 

ÇOK TEHLİKELİ

Buna göre, dünyanın neredeyse tüm biyolojik bölgelerinden Türkiye'ye taşınım gerçekleşiyor ve bu nedenle Türkiye kıyıları büyük risk altında.Türkiye kıyılarına yerleşen 37 farklı istilacının arasında güneş levreği, gümüş sazanı, mavi yengeç, çengel su piresi, zebra midyesinin yanı sıra bazı deniz yıldızı, tek hücreli kabuksuzlar, halkalı deniz solucanları ve deniz anası türleri yer alıyor. Bunlardan zebra midyesi, çengel su piresi ile 1 tür deniz yıldızı ve 2 tür deniz anası “çok tehlikeli istilacı” tür olarak sınıflandırılıyor.

 

İZMİT ÇOK YÜKSEK RİSKLİ LİMAN SINIFINDA

TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi ile Denizcilik Müsteşarlığı tarafından hazırlanan 'Balast Suyu Risk Değerlendirmesi' Raporuna göre İzmit, Aliağa, İzmir ve İskenderun Liman Başkanlıkları “çok yüksek riskli liman” grubunda yer aldı.

 

 

BOTAŞ KABUL ETMİYOR

 

Denizcilik Müsteşarlığı tarafından BOTAŞ Liman Başkanlığında başlatılan pilot uygulamaya çerçevesinde, BOTAŞ limanına gelen tüm gemilere limana girmeden önce uygun bir alanda balast suyu değişimi yapma zorunluluğu getirildi. Geminin riskli olduğunun tespiti durumunda alınan balast suyu örneği analiz için TÜBİTAK'a gönderiliyor. Analiz sonucunda bir istilacı tür tespit edilirse aynı rotadan gelen tüm gemiler bir sonraki gelişlerinde balast değişimi yapmadan limanlara kabul edilmiyor.

 

NEREYE BOŞALTTIN DİYE SORMUYORUZ

Normalde Balast suyunu boşaltan gemi bunu harita üzerinde işaretlemeli. Limana giriş yapan gemi kaptanının bunu  gemi jurnaline yazılıp yazılmadığı kontrol edilmesi gerekiyor. Ancak bizde denetimler gemilerin yeterlilik ehliyet ve belgeleri üzerinde yapıldığında kıyılarımız zehirli atıklarla kirleten gemiler hiç bir cezaya uğramadan ellerini kollarını sallayarak limanlarımızdan ayrılıyor.

DENETİMLER YETERSİZ

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi havadan ve denizden kontrol yapsada bu denetimlerin yetersiz olduğu yaşanan çevre felaketleri ile gün gibi ortada. Deniz uçağının uçuş zamanlarını takip eden gemiler uçuş saatleri arasında tüm pisliklerini Körfeze bırakarak yeni çevre felaketlerine neden oluyorlar. Körfez'in elimizden kayıp gitmemesi için yetkililerin bir an önce çok ciddi önlemler alması gerekse de yeni liman ve dolgulara izin verilmesi bu denetimlerin yetersiz kalacağının bir göstergesi.